Zie je steeds wespen in en uit een gat in je muur of onder je dakpannen vliegen, dan zit daar waarschijnlijk een nest. De eerste neiging is het meteen weg te willen hebben, maar dat is niet altijd nodig en zelf aanpakken is riskant. Hier lees je hoe je een wespennest herkent, wanneer je het laat zitten en wanneer je hulp inschakelt.
Hoe herken je een wespennest?
Aan een vaste vliegroute: wespen die steeds op dezelfde plek in en uit vliegen, bijvoorbeeld bij een stootvoeg, onder een dakrand of in de grond. Het nest zelf is grijs, papierachtig en vaak verstopt.
Volgens het KAD (Kennis- en Adviescentrum Dierplagen) bouwen de gewone en de Duitse wesp hun nest op beschutte plekken: in schuren, muurholten en spouwmuren, onder het dak of in de grond. Het nest is gemaakt van papierachtig materiaal met een ballonvormige buitenkant. Je ziet dus vaak niet het nest, maar alleen de opening.
Twijfel je welk insect het is, dan kan het laboratorium van het KAD een opgestuurd exemplaar determineren.
Wanneer kun je een wespennest laten zitten?
Als het niet in de weg zit. Milieu Centraal adviseert wespen met rust te laten zolang ze geen echte overlast geven, omdat ze nuttig zijn: ze eten onder meer vliegen en muggen.
Een nest leeft maar één seizoen. Volgens het KAD legt een bevruchte koningin het nest in het voorjaar aan en sterven in het najaar alle bewoners, behalve de jonge koninginnen die elders overwinteren. Het oude nest wordt daarna niet meer bewoond. Overlast ontstaat volgens Milieu Centraal meestal vanaf eind juli, als het nest volgroeid is, met een piek in augustus.
Zit het nest in een spouwmuur aan de achterkant van een schuur waar je weinig komt, dan is wachten tot de winter vaak de rustigste oplossing. Dicht daarna wel de opening, zodat er volgend jaar geen nieuw nest op dezelfde plek komt.
Hoe gevaarlijk is een wespennest?
Wespen steken als ze zich in het nauw gedreven voelen of als het nest wordt verstoord. Een goed ontwikkeld volk kan volgens het KAD 5.000 of meer wespen tellen, dus bij een verstoord nest heb je met veel wespen tegelijk te maken.
Voor de meeste mensen is een steek pijnlijk maar onschuldig. Voor mensen met een allergie kan een steek wel gevaarlijk zijn. Blijf daarom op afstand van het nest en sla niet naar wespen in de buurt: volgens Milieu Centraal maakt dat ze agressiever.
Wat moet je niet doen bij een wespennest?
Stop de opening niet dicht en probeer het nest niet zelf te verwijderen. Volgens het KAD en Milieu Centraal gaan wespen dan op zoek naar een andere uitgang en kunnen ze in groten getale in je huis terechtkomen.
Dat geldt vooral bij een nest in de spouw of onder het dak: je weet niet waar de wespen uitkomen, en dat kan zomaar via een kier bij een plafond of kozijn binnen zijn. Ook spuiten met een spuitbus van dichtbij of het nest losslaan verstoort het hele volk. Milieu Centraal waarschuwt dat zelf het nest verwijderen gevaarlijk kan zijn voor jezelf en je omgeving.
Zelf aanpakken of een bestrijder inschakelen?
Moet het nest echt weg, schakel dan een professional in. Het KAD noemt bestrijding alleen voor noodgevallen en adviseert een gespecialiseerde, gecertificeerde bestrijdingstechnicus.
Milieu Centraal noemt twee routes:
- Een wespenconsulent van de Wespenstichting. Die kijkt met je mee of het probleem zonder doden op te lossen is, bijvoorbeeld door de vliegroute om te leiden of het nest te verplaatsen.
- Een erkende plaagdierbestrijder, als het nest echt weg moet. Bedrijven met een KPMB-certificaat vind je via kpmb.nl, of via de ledenlijsten van de brancheverenigingen NVPB en PLA..N. Een erkende bestrijder gebruikt gif pas als laatste redmiddel.
Volgens het KAD behandelt een bestrijder het nest meestal 's avonds, als de wespen binnen zijn, met een middel dat in de invliegopening wordt aangebracht. Wat een bestrijding kost, verschilt per bedrijf en per situatie. Vraag vooraf naar de prijs en of een controlebezoek is inbegrepen.
Is het een wespennest of een Aziatische hoornaar?
Kijk naar het formaat en de plek. De geelpoothoornaar, ook wel Aziatische hoornaar, is volgens de NVWA 2 tot 3 cm lang, heeft een zwart borststuk en gele uiteinden aan de poten. Zijn zomernest hangt meestal hoog in een boom.
De geelpoothoornaar maakt in het voorjaar eerst een klein nest op een beschutte plek, zoals een schuur, carport of nestkastje, en later een groter zomernest, rond of peervormig. De NVWA vraagt om waarnemingen met een duidelijke foto te melden via waarneming.nl (opent in nieuw tabblad). Voor het verwijderen van een nest kun je contact opnemen met je gemeente of provincie, of een professionele bestrijder inschakelen. Volgens de NVWA is een steek van de geelpoothoornaar alleen gevaarlijk voor mensen met een allergie.
Wat doe je als je gestoken bent of allergisch bent?
Koel de plek ongeveer 10 minuten met een natte doek of een coldpack in een doek. Bel direct 112 of je huisarts als je in je mond of keel bent gestoken, als je allergisch bent, of als je benauwd wordt.
Thuisarts noemt als alarmsignalen onder meer: een dikke tong of keel, benauwdheid of piepende ademhaling, plotseling een hese stem, duizeligheid of flauwvallen, en jeuk met bulten over je hele lichaam. Heb je van je arts een adrenalinepen gekregen, gebruik die dan volgens Thuisarts direct na de steek en bel daarna meteen 112. Weet je dat jij of een huisgenoot allergisch is voor wespensteken, laat een nest bij huis dan sneller beoordelen door een professional en bespreek met je huisarts wat je in geval van een steek moet doen.
Hoe voorkom je een wespennest?
Maak het wespen lastig om binnen of in de muur te komen. Het KAD raadt aan horren te plaatsen, naden en spleten te dichten en roosters in open stootvoegen te zetten.
- Plaats horren of vliegengordijnen in ramen en deuren.
- Dicht kieren rond dakranden, kozijnen en leidingdoorvoeren.
- Zet roosters in open stootvoegen van de spouwmuur, zodat de spouw wel ventileert maar wespen er niet in kunnen.
- Houd vuilnisbakken en afvalemmers gesloten.
Een goed moment om kieren en open voegen na te lopen is de winter, als de nesten leeg zijn. Neem het op in je onderhoudschecklist per seizoen.